Sơ đồ tâm thức theo Phật giáo

Thế giới nội tại là một thế giới phức tạp bao gồm nhiều yếu tố có khi dễ nhận (ý thức được), có khi khó nhận, có khi không nhận được (vô thức). Muốn ý thức ghi nhận được phải có một số điều kiện, chẳng hạn sự chú tâm (attention), sự tỉnh táo sáng suốt (vigilance) và sự không bị thương tổn của ý căn… Các nhà tâm não học (neuroscience) đang tranh cãi về vị trí và sự vận hành của ý căn. Họ được chia làm hai nhóm: nhóm khuynh hướng Toàn Diện (holisme) cho rằng sự vận hành của óc não cần thiết phải có một cái gì toàn diện không phân chia (un tout non dissociable).

Xem tiếp »

Khảo về Tám thức với Tâm lý học hiện đại – Khảo về thức thứ bảy
30/06/2015
Bất kỳ một người bình thường nào cũng có ý thức về cái ta, là chủ thể (ngã) của thân tâm của chính mình. Do thân tâm của mỗi người luôn thay đổi, nên thấy xuất hiện các sự kiện như ta đau, ta buồn, ta vui, ta nghe, ta thấy, ta suy tư v.v… Dù ta luôn xuất hiện cùng với các hiện tượng đa dạng của thân tâm...
Kham nhẫn
23/06/2015
Trong đời thường, ngài Munindra biểu lộ hạnh kiên nhẫn qua các hành động đơn giản như ngồi chờ xe lửa (ở Ấn Độ thời gian chờ xe lửa có thể hàng nhiều giờ, có khi cả ngày), hoặc băng qua đường. Bob Ray kể lại một kinh nghiệm ở Calcutta: “Chúng tôi đi đến một trong những con đường rất rộng – vô cùng hỗn loạn, xe buýt và thú vật chen nhau, không đèn giao thông...
Tuổi Hạc Hiên Chiều
18/02/2015
Chẳng biết có phải đã vào tuổi xế hay sao mà cứ thấy thời gian qua nhanh quá đỗi. Muốn làm gì cũng sợ không còn kịp thời gian. Đồng hồ đi mau như có ai vặn kim. Nhiều khi nhìn quanh những chuyện đạo đời bát nháo lòng cũng nghe cám cảnh, muốn bỏ về chốn nào thiệt quạnh để tu thân mà cứ phân vân. Đi đâu, gặp ai và sẽ làm gì để mình khá hơn, khi...
Phật giáo và tư vấn tâm lý
25/11/2014
“Tư vấn tâm lý” là một trong những liệu pháp tâm lý hiện đại phương Tây. Nhân viên tư vấn chuyên ngành tâm lý thông qua phương pháp hướng dẫn tâm lý, làm cho căn bệnh phiền não khổ đau trong tiềm ý thức của đương sự dần dần được khơi hiện, và tiếp sau đó sẽ đưa ra một liệu pháp ‘chuyển hóa’ thích hợp; từ đấy khắc phục, vượt qua rào cản tâm...
Tâm lý học tích cực - Hồi ức về cuộc sống ở một tu viện Tây Tạng
08/07/2014
Lần đầu tiên được gặp một vị sư Tây Tạng, tôi không thể tin là ông “bình thường” như thế nào. Ông tiếp chuyện với tôi bằng tiếng Anh và có vẻ rất tự tại, khiến tôi ngay lập tức cảm thấy rất thoải mái. Trước đó tôi cảm thấy khá lo lắng vì vừa nhận ra mình đang ở một nền văn hóa thật khác biệt. Đó là ở...
Chết đi về đâu?: Quan niệm của Thiên Chúa giáo và Phật giáo
31/03/2014
Mối quan tâm chính của người theo tôn giáo ở khắp mọi nơi là câu hỏi: tôi sẽ về đâu khi tôi chết? Khi tôi dạy về tôn giáo, đây là một trong những câu hỏi đầu tiên mà tôi thường nhận được từ các sinh viên. Người ta ở mọi nơi băn khoăn về đời sống sau khi chết bởi vì nó hoàn toàn không được biết đến. Thế nhưng,...
Tính trung thực về mặt tâm lý
01/11/2013
Vậy bạn có thể làm gì? Học cách trung thực. Bạn không cầm phải nói toàn bộ sự thật, nhưng trung thực về sự thật. Nếu một ai đó khen bạn, chỉ cần nói “Cảm ơn” nhưng kiềm chế khen bản thân. Nếu ai đó nói “Bill thật đẹp trai” chỉ nói rằng “đúng, anh ấy đẹp trai”
Mộng trong mộng
13/04/2013
Trong đời sống thường nhật, con người ở mọi vị trí ngóc ngách của xã hội, hoạt động trên mọi lĩnh vực khác nhau, tâm thức luôn luôn giữ một vai trò chủ động. Tâm thức được mô tả như một thực tại vô hình, thông qua đó mọi hiện trạng hữu hình được tạo tác, được thành lập. Từ các thiết bị có độ chính xác cao phục vụ trong công nghệ vũ trụ, đến xe cộ, máy...
Tâm có an, thân mới khoẻ
23/06/2012
Theo nghiên cứu của những tổ chức uy tín về sức khoẻ, 75 – 95% bệnh tật có nguồn gốc từ tâm chuyển qua thân (psychosonmayic). Vì sao càng ngày tâm con người càng không mãn nguyện, hạnh phúc? Vì có quá nhiều ham muốn, buồn rầu, ghen tỵ, sợ hãi, mất mát…
Phương pháp chữa lành căn bệnh “hoang tưởng và trốn chạy”
19/04/2012
Con người đang sống trong thế kỷ 21, kỷ nguyên của sự tiến bộ vượt bậc về các lĩnh vực như: y học, giáo dục, thiên văn, khoa học công nghệ, kinh tế… góp phần đem lại sự tiện ích, phục vụ nhu cầu sinh sống của nhân lọai. Trong đó, sự trỗi dậy của nhu cầu tâm linh cũng chính là sự kiện quan trọng, đã tạo động...