Thích Thái Hòa

Theo Ngài Thế Thân, thế giới bản nguyện Tịnh Độ có những đặc điểm như sau:

1-  Tính ưu việt của thế giới cực lạc vượt hơn các thế giới khác, vì nó không còn ở trong ba cõi sáu đường.

2-  Thế giới cực lạc tính rộng lớn như hư không, có thể dung chứa tất cả chúng sanh trong mười phương vãng sanh về cõi ấy.

3-  Nguồn gốc cấu tạo tốt đẹp là do công đức tu hành từ Bát chánh đạo của hàng Nhị thừa và công hạnh đại từ bi của các vị Bồ tát tạo nên.

4-  Hình sắc tuyệt vời rực rỡ, ánh sáng mặt trăng, mặt trời trong suốt như gương.

5-  Sự vật quý báu, bởi do các ngọc ngà trân báu tạo nên đầy đủ mọi vẻ đẹp.

6-  Màu sắc lộng lẫy rạng ngời, do ánh sáng trong sạch soi nhau.

7-  Cỏ mịn màng như gấm trải, gây cảm giác êm dịu thoải mái lạ lùng.

8-  Đất nước và bầu trời cực lạc đầy dẫy các cung điện và lầu các, thấy khắp mười phương với các hàng cây màu sắc tân kỳ, những lan can quí báu vây quanh, trên trời có các lưới ngọc bao phủ, có những nhạc khí phát ra âm thanh, dưới suối hồ có muôn ngàn thứ hoa báu lung linh trên mặt nước.

9-  Mưa ở cực lạc là những trận mưa hoa, mưa y phục, mưa đồ trang sức và các thứ hương thơm quý báu.

10-                Mặt trời ở cực lạc là mặt trời trí tuệ của đức Phật, phá tan bóng tối của si mê.

11-                Âm thanh cực lạc là những âm thanh trong sáng thanh diệu vang xa đến tận mười phương.

12-                Vị pháp vương trú trì nước cực lạc là đức Phật A Di Đà.

13-                Nhân dân là những quyến thuộc thanh tịnh của đức Phật A Di Đà và đều từ hoa sen hóa sanh.

14-                Thế giới cực lạc lấy thiền định làm thức ăn, lấy Phật pháp làm hương vị.

15-                Thân tâm vĩnh viễn xa lìa các khổ não từ vật chất đến tinh thần, thường có được những sự vui sướng liên tục.

16-                Không có những chúng sanh khiếm khuyết sáu căn, phái nữ hoặc hạng mắc kẹt nhị thừa, vì cực lạc là cảnh giới của những bậc Đại thừa có căn lành.

17-                Mọi nguyện ước của chúng sanh đều được thỏa mãn.

Trên đây là mười bảy đặc điểm thuộc về y báo trang nghiêm của Tịnh Độ. Và sau đây là mười hai đặc điểm thuộc về chánh báo trang nghiêm của Tịnh độ.

* Đức Phật A Di Đà có tám đặc điểm:

1-  Chỗ ngồi của đức Phật A Di Đà là một đài sen mầu nhiệm thanh tịnh.

2-  Thân tướng có hào quang tỏa sáng xinh đẹp hơn tất cả chúng sanh.

3-  Miệng Ngài phát ra những âm thanh vi diệu vang khắp cả mười phương.

4-  Tâm Ngài bình đẳng như hư không, không phân biệt.

5-  Hết thảy chúng trời người vãng sanh đều đạt tới quả vị Bất thoái.

6-  Trong số ấy có các bậc Bồ tát làm thượng thủ, có công đức lớn không ai vượt qua nổi.

7-  Tất cả đều cung kính chiêm ngưỡng đức Phật A Di Đà.

8-  Tất cả đều quán sát năng lực bản nguyện của đức Phật A Di Đà khiến nhanh chóng đầy đủ các công đức.

* Bồ tát có bốn đặc điểm:

1-  Các vị Bồ tát thường du hành khắp nơi để giáo hóa, mà vẫn thường an trú tại cảnh giới cực lạc.

2-   Các vị Bồ tát có trí tuệ sáng suốt, trong một niệm có thể soi khắp các cõi Phật để làm lợi ích cho chúng sanh.

3-  Các vị Bồ tát thường làm những cơn mưa hoa trời, áo trời, hương trời và nhạc trời để cúng dường và tán thán chư Phật một cách không phân biệt.

4-  Các vị Bồ tát thường sử dụng con mắt trí tuệ để xem xét thế giới nào không có Phật pháp, thì nguyện sanh về thế giới ấy để chỉ bày. (Thế Thân - Vô Lượng Thọ Kinh Ưu Ba Đề Xá - Bồ Đề Lưu Chi dịch, Đại Chính 26).

Như vậy, xã hội Tịnh độ Tây phương của đức Phật A Di Đà, theo Bồ tát Thế Thân có hai mươi chín đặc điểm, trong đó đối với hoàn cảnh xã hội hay y báo trang nghiêm có mười bảy đặc điểm. Và đối với chánh báo trang nghiêm hay tự thân của Phật và Bồ tát có mười hai đặc điểm.

Chính những đặc điểm về y báo, chánh báo này, tạo thành thế giới Tịnh độ của Phật A Di Đà từ nơi bản nguyện và công phu tu tập của Ngài, khiến khác hẳn với những thế giới chúng sanh, sanh ra từ nghiệp lực.

Và cũng từ nơi thế giới nghiệp lực, chúng sanh có thể vươn mình lên thế giới nguyện lực của Tịnh độ qua Tín - Hạnh - Nguyện với đầy đủ cả hai yếu tố tự lực và tha lực.

Tự lực là nhân của Tịnh Độ và tha lực là duyên của Tịnh Độ. Nhờ có tha lực tác động hỗ tương, khiến tự lực bung vỡ và khởi sinh; và nhờ có tự lực thì tha lực mới có điều kiện để gắn liền và tác động.

Vì vậy, hai mươi chín đặc điểm của Tịnh độ Phật A Di Đà là hai mươi chín phương pháp quán chiếu về y báo và chánh báo trang nghiêm của Tịnh Độ, khiến cho hành giả Tịnh Độ thường quán chiếu để trang nghiêm thân tâm và trang nghiêm hoàn cảnh.