Ngày 26 tháng 11 năm 1998, có khách đến Thiền Thất Lắng Nghe thăm và hỏi tôi một vài vấn đề trong Phật giáo

Khách hỏi:

Thiền có phải là cứu cánh của Phật giáo không?

Đáp: Không

Tịnh độ có phải là cứu cánh của Phật giáo không?

Đáp: Không

Mật tông có phải là cứu cánh của Phật giáo không?

Đáp: Không

Tu Thanh văn đạo có phải là cứu cánh của Phật giáo không?

Đáp: Không

Tu Duyên giác đạo có phải là cứu cánh của Phật giáo không?

Đáp: Không

Tu Bồ tát đạo có phải là cứu cánh của Phật giáo không?

Đáp: Không

Vấn đề xây dựng và phát triển Giáo hội có phải là cứu cánh của Phật giáo không?

Đáp: Không nốt

Thế cái gì mới là cứu cánh của Phật giáo ?

Đáp: Phật đạo

Thiền không phải là Phật đạo sao?

Không phải, chỉ là phương tiện

Tịnh độ không phải là Phật đạo sao?

Không phải, chỉ là phương tiện

Mật giáo không phải là Phật đạo sao?

Không phải, chỉ là phương tiện

Thanh văn đạo không phải là Phật đạo sao?

Không phải, chỉ là phương tiện

Duyên giác đạo không phải là Phật đạo sao?

Không phải, chỉ là phương tiện

Bồ tát đạo không phải là Phật đạo sao?

Không phải, chỉ là phương tiện

Giáo hội không phải là Phật đạo sao?

Không phải, chỉ là phương tiện

Vì chúng không phải là cứu cánh, chúng chỉ là những phương tiện tạm thời đưa hành giả đi đến với cứu cánh là Phật đạo.

Các bạn muốn thấy mặt trăng, hãy nương vào ngón tay của người chỉ dẫn, nhưng ngón tay của người chỉ dẫn không phải là mặt trăng. Ngón tay và mặt trăng là hai thật thể khác nhau. Mong các bạn nhận ra điều đó, để có thể tùy theo hoàn cảnh và điều kiện vốn có của mình mà thực hành và tùy thời, tùy cơ, tùy xứ để buộc hoặc mở và nên chấm dứt mọi sự tranh luận có tính cách ba hoa và phù phiếm là “chỉ có cái này mà không có cái kia”.

Thích Thái Hòa

(Trích từ Tay Buông Ráng Hồng – NXB Thái Hà Books)